1932Nowy wspaniały światAldous Huxley
Dystopia
Władza nie musi straszyć, jeśli potrafi skutecznie uszczęśliwiać. Huxley opisuje społeczeństwo, w którym wygoda i zaprogramowane pragnienia wypierają wolność. Ta dystopia pomaga pytać nie tylko o to, czego nam zabraniają, ale też o to, do czego przyzwyczajają.
Poznaj książkę →1937FerdydurkeWitold Gombrowicz
Groteska
Dorosły człowiek trafia z powrotem do szkoły, a wraz z nim pod tablicę idą nasze pozy i ambicje. Gombrowicz zamienia dojrzewanie w niekończącą się walkę z cudzym wyobrażeniem o nas. Groteska pozostaje boleśnie aktualna wszędzie tam, gdzie ktoś próbuje nam przyprawić gębę.
Poznaj książkę →1943Mały KsiążęAntoine de Saint-Exupéry
Baśń filozoficzna
Podróż między niewielkimi planetami prowadzi do wielkich pytań o przywiązanie i samotność. Prostota tej opowieści pozwala wracać do niej w różnym wieku i za każdym razem zauważać coś innego. Warto przeczytać ją poza zbiorem znanych cytatów.
Poznaj książkę →1949Rok 1984George Orwell
Dystopia
Winston Smith pracuje przy poprawianiu przeszłości na potrzeby władzy. Orwell łączy nadzór, manipulację językiem i samotność jednostki w opowieść, której pojęcia weszły do codziennych sporów o politykę. Najmocniej działa pytanie: jak obronić prawdę, jeśli znika możliwość jej sprawdzenia?
Poznaj książkę →1954–1955Władca PierścieniJ.R.R. Tolkien
Fantasy
Wyprawa z Pierścieniem to również historia pokusy, przyjaźni i świata, którego nie da się w pełni ocalić. Tolkien nadał nowoczesnej fantasy skalę mitu i niezwykłą gęstość własnej historii. Książka pozwala zwolnić tam, gdzie ekranizacja musi biec dalej.
Poznaj książkę →1960Zabić drozdaHarper Lee
Powieść społeczna
Dziecięca perspektywa zderza się z rasizmem i niesprawiedliwością dorosłego świata. Historia Scout i Atticusa Fincha pozostaje ważnym punktem odniesienia w rozmowach o odwadze moralnej. Czytana dziś zaprasza również do namysłu nad tym, czyim głosem opowiadamy cudzą krzywdę.
Poznaj książkę →1961SolarisStanisław Lem
Science fiction
Na stacji nad żywym oceanem badacze spotykają coś, czego nie potrafią objąć własnymi kategoriami. Lem odwraca obietnicę podboju kosmosu: być może szukamy w nim głównie siebie. To zarazem przejmująca opowieść o pamięci, poczuciu winy i granicach poznania.
Poznaj książkę →1965DiunaFrank Herbert
Science fiction
Pustynna planeta, przyprawa i walka o władzę tworzą opowieść znacznie bardziej niepokojącą niż historia wybrańca. Herbert splata ekologię, religię i politykę, każąc przyglądać się cenie zbiorowej wiary w przywódcę. Monumentalny świat działa tu jak laboratorium zależności.
Poznaj książkę →1966–1967Mistrz i MałgorzataMichaił Bułhakow
Satyra i fantastyka
Diabeł przybywa do Moskwy i zastaje świat, który doskonale radzi sobie ze złem bez jego pomocy. Satyra przechodzi tu w opowieść o miłości, strachu i wolności artysty. Pierwsza publikacja w czasopiśmie była ocenzurowana; los książki dopowiada jej temat walki z kontrolą.
Poznaj książkę →1967Sto lat samotnościGabriel García Márquez
Realizm magiczny
W Macondo historia rodziny Buendíów splata się z historią miejsca, a niezwykłość należy do codzienności. Powracające imiona i zdarzenia tworzą hipnotyczne poczucie krążącego czasu. Powieść pokazuje, jak pamięć rodzinna zamienia się w mit — i jak łatwo wspólnota uczy się zapominać.
Poznaj książkę →1985Opowieść podręcznejMargaret Atwood
Dystopia
W Gileadzie kobiece ciało staje się zasobem zarządzanym przez państwo. Atwood pokazuje opresję przez drobne gesty, słowa i wspomnienia narratorki, a nie tylko przez instytucje. Dzięki temu polityczny koszmar pozostaje historią konkretnej osoby próbującej zachować własne ja.
Poznaj książkę →1997Harry Potter i Kamień FilozoficznyJ.K. Rowling
Fantasy
Chłopiec dowiaduje się, że istnieje świat, w którym jego odmienność ma inne znaczenie. Pierwszy tom łączy szkolną przygodę, tajemnicę i pragnienie przynależności. Otworzył serię, która stała się wspólnym językiem całego pokolenia czytelników i zjawiskiem wykraczającym poza książki.
Poznaj książkę →Daty odnoszą się do pierwszej publikacji oryginału, nie polskiego przekładu. „Władca Pierścieni” ukazał się w trzech tomach w latach 1954–1955; „Mistrz i Małgorzata” po raz pierwszy w ocenzurowanych odcinkach w latach 1966–1967.